Si prind, mund të vini re se fëmija juaj ka vështirësi për t’u përqendruar, shpërqendrohet lehtë, është shumë aktiv ose vepron pa menduar. Këto sjellje mund ta bëjnë të vështirë për fëmijën të funksionojë mirë në shtëpi, në shkollë dhe në marrëdhënie me të tjerët. Shpesh kjo situatë është lodhëse dhe shqetësuese për prindërit.
ADHD (Çrregullimi i Mungesës së Vëmendjes me Hiperaktivitet) është një gjendje e shëndetit mendor që prek fëmijët dhe të rriturit. Nuk është pasojë e mungesës së disiplinës apo e edukimit të gabuar. Është një gjendje neuro-zhvillimore reale dhe e trajtueshme.
Si shfaqet ADHD tek fëmijët?
Çdo fëmijë është i ndryshëm, por ADHD zakonisht shfaqet në një ose disa nga këto forma:
Mungesë vëmendjeje
- Ka vështirësi të përqendrohet në detyra ose lojëra
- Nuk i përfundon detyrat e nisura
- Harron shpesh udhëzime, sende personale ose detyra të përditshme
- Duket sikur “nuk dëgjon” kur i flitet
Hiperaktivitet
- Lëviz vazhdimisht, nuk rri dot ulur
- Flet shumë ose ndërpret të tjerët
- Ka vështirësi të presë radhën
- Është gjithmonë “në lëvizje”
Impulsivitet
- Vepron pa menduar për pasojat
- Ka vështirësi në vetëkontroll
- Reagon emocionalisht shpejt
Këto sjellje janë më të theksuara, zgjasin më shumë kohë dhe ndikojnë në funksionimin e përditshëm të fëmijës.
Pse është e rëndësishme vlerësimi profesional?
Simptomat e ADHD-së mund të ngatërrohen me:
- probleme emocionale ose të sjelljes
- ankth apo depresion
- vështirësi në të mësuar
- çrregullime të spektrit të autizmit
Për këtë arsye, vlerësimi multidisiplinar është shumë i rëndësishëm për të kuptuar nevojat reale të fëmijës dhe për të ndërtuar një plan të përshtatshëm ndërhyrjeje.
Si trajtohet ADHD?
ADHD nuk “shërohet”, por menaxhohet me sukses. Trajtimi është individual dhe zakonisht përfshin një kombinim terapish.
Në Qendrën Shëndetësore Multidisiplinare Heimerer, shërbimet që mund të ndihmojnë janë:
Psikologjia
- Vlerësim psikologjik dhe zhvillimor
- Terapi për përmirësimin e vëmendjes, vetëkontrollit dhe emocioneve
- Mbështetje për prindërit (psikoedukim dhe strategji prindërore)
Klinika e Autizmit
- Ofron vlerësim diferencial për të dalluar ADHD-në nga çrregullimet e spektrit të autizmit
- Ndërhyrje të specializuara kur ADHD shfaqet bashkë me vështirësi të tjera zhvillimore
Ergoterapia
- Ndihmon fëmijën në përmirësimin e përqendrimit, organizimit dhe vetë-rregullimit
- Punon me vështirësitë sensoriale, motorike dhe të përditshmërisë
- Mbështet fëmijën në funksionimin në shtëpi dhe shkollë
Bashkëpunim multidisiplinar
- Psikologë, ergoterapistë dhe profesionistë të tjerë punojnë së bashku për plan të personalizuar të bazuar në nevojat e fëmijës.
Roli i prindërve
Prindërit janë pjesë shumë e rëndësishme e procesit të terapisë. Me mbështetje profesionale, ju mund të:
- kuptoni më mirë sjelljen e fëmijës
- mësoni strategji praktike për menaxhimin e përditshëm
- ndihmoni fëmijën të zhvillojë potencialin e tij
Me mbështetjen e duhur dhe ndërhyrjen e hershme, fëmijët me ADHD mund të zhvillohen, të mësojnë dhe të kenë një jetë të plotë.
Referenca
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC). (2024). Symptoms of ADHD.
- National Institute of Mental Health (NIMH). (2021). Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD).
- American Psychiatric Association. (2017). What is ADHD?
- American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (5th ed.). Arlington, VA.
